Co to jest współuzależnienie i uzależnienie? - Nasz Swiat
28
So, maj

Zdrowie i uroda

W najszerszym znaczeniu współuzależnienie można zdefiniować jako uzależnienie od ludzi, zachowań bądź rzeczy. Współuzależnienie to fałszywe przekonanie iż można kontrolować wewnętrzne uczucia poprzez kontrole ludzi, rzeczy i wydarzeń na zewnątrz.

Współuzależnieni to ludzie, którzy doświadczyli tylu przykrości i doznali tyle ran w swoim życiu , że okazywanie wrogości, wybuchanie gniewem stało się dla nich jedynym środkiem obrony przed ciosami. Starają się wszystko i wszystkich kontrolować, ponieważ wszystko wokół nich i wewnątrz nich pogrążone było w chaosie i wymykało się kontroli. Wydawało się, że tamy wzniesione wokół nich i osób je otaczających mogą w każdej chwili puścić, co spowodowałoby gigantyczną katastrofę.                               
 

Dla współuzależnionych kontrola lub jej brak jest centralnym aspektem życia. Można być uzależnionym od drugiej osoby. W tej międzyosobowej relacji uzależniony zostaje wplątany w drugą osobę tak mocno, iż jego poczucie własnej tożsamości ulega poważnemu ograniczeniu, zostaje przytłoczone problemami drugiego.

Ponadto, uzależnieni mogą stać się jak odkurzacze, wciągające w siebie nie tylko drugą osobę, ale również chemikalia – w pierwszym rzędzie alkohol czy narkotyki, lub rzeczy, pieniądze, pokarm, seks, pracę. Nieustannie starają się wypełnić wielką emocjonalną pustkę wewnątrz siebie. Często pacjenci opisują ten stan w ten sposób: „czuje się pusty, czegoś w środku mi brakuje”.

Większość współuzależnionych ma obsesję na punkcie innych. Mogą recytować długie listy win i uczynków tych osób, z którymi są blisko emocjonalnie, mogą opowiadać, co osoby te myślą, czują, robią i powiedzą, a o czym nie myślą, czego nie czują, nie robią i nie mówią.

A jednak ci współuzależnieni, którzy tak świetnie orientują się w tym, co myślą i czują inni nie potrafią dostrzec tego, co się dzieje w ich własnej psychice. Nie są świadomi swoich myśli. Nie wiedzą też, co zrobić, by rozwiązać swoje własne problemy – jeśli w ogóle mają jakieś problemy (niezwiązane z mężem /żoną czy dziećmi).

Współuzależnienie po raz pierwszy zostało rozpoznane kilkadziesiąt lat temu, kiedy to terapeuci usiłowali pomóc alkoholikom i ich rodzinom. Odnosili wiele sukcesów w ratowaniu alkoholików, jednak był jeden poważny problem – w rok po odwyku rodziny zaczynały się rozpadać. Zdali sobie sprawę, że tak jak alkoholik uzależniony był od alkoholu, tak rodzina uzależniła się od alkoholika. Umożliwili jemu (jej) podtrzymywanie nałogu; zaprzeczali istnieniu uzależnienia; ignorowali je; omijali. Szczególnie dzieci to wypaczone życie z rodzicem alkoholikiem uważały za normalne. To było wszystko, co znały. Alkoholik był uzależniony od alkoholu. Rodzina była współuzależniona od alkoholika razem z alkoholikiem. Tak zrodził się termin współuzależniony.
 

Dzisiaj koncepcja uzależnienia i współuzależnienia nie odnosi się tylko do alkoholizmu; obejmuje cały wachlarz używek (takich jak kokaina, marihuana, tytoń, heroina), każdy niemal obsesyjny przymus wykonywania jakiejś czynności, a także pewnego rodzaju przesadnych zachowań. Zaburzenia jedzenia (np. anoreksja, bulimia), uzależnienie od seksu, od wybuchów wściekłości, od pracy, przymusu wydawania pieniędzy, krańcowo sztywnego i formalistycznego podejścia do życia, przymusu mycia rąk dziesiątki razy w ciągu dnia – to cała seria uzależnień, które można zaliczyć do tej samej kategorii co alkoholizm. Te zaburzenia, jak i wiele innych, silnie dotykają rodzinę i bliskich znajomych – współuzależnionych – którzy mogą cierpieć tak samo, jeśli nie poważniej aniżeli sam uzależniony. Dzieje się tak dlatego, że muszą znosić ból bez znieczulenia. Koncepcja współuzależnienia obejmuje również alkoholika. Słowo “współuzależniony literalnie znaczy „uzależniony razem z”. Ludzie czasem myślą , że tylko współmałżonek alkoholika jest współuzależniony. To nie tak. Alkoholik jest aktywnie współuzależniony . Jego (jej) uzależnienie dotyczy rzeczy – alkoholu. Mąż czy żona są uzależnieni od drugiej osoby, alkoholika, ale także od natury związku, jako że umożliwiają alkoholikowi pozostawanie w nałogu. Obydwoje w równym stopniu są od siebie uzależnieni – można powiedzieć, są współuzależnieni.
 

Poważna dysfunkcja w życiu rodziny powtarza się następnie w życiu dzieci i ich rodzin, i tak pogłos cierpienia będzie roznosił się z biegiem lat coraz to dalej. Uzależnienie czy dysfunkcja mogą ulec zmianie: syn alkoholika może być np. pracoholikiem, z kolei jego córka może obsesyjnie wydawać pieniądze. Tak czy inaczej, uzależnienie trwa . Jest zawsze obecne i sieje zniszczenie. Statystyki podają, że piętnaście milionów Amerykanów to alkoholicy lub narkomani. Szacuje się, że około dwudziestu ośmiu milionów Amerykanów to dorosłe dzieci alkoholików (DDA), które ciągle cierpią z powodu doświadczeń z dzieciństwa. Problemy współuzależnienia, które są przyczyną bólu, cierpienia, to: rozwód i trudności w związku, nadużywanie substancji chemicznych, zachowania obsesyjne, których nie jesteś w stanie kontrolować, nieuzasadnione, kompulsywne wybuchy gniewu, depresja i wiele innych. To olbrzymie powtarzające się problemy, które podcinają gałąź szczęścia i sprawiają, że twoje życie jest przygnębiające.

A co z tobą? Czy współuzależnienie jest korzeniem twojego nieszczęścia? A co ważniejsze, jeśli tak jest, czy można w jakiś sposób się go pozbyć aby ulżyć cierpieniu?

Są dwie istotne przyczyny, dla których powinieneś zbadać swoje życie i rozwiązać, o ile istnieją, problemy wynikające ze współuzależnienia. Jedna z nich to naprawa własnego życia, tak by łatwo można było sobie w nim radzić, a druga to kontrola i unikanie poważnych błędów.
 

Inny powód to dzieci, zarówno twoje jak i te dookoła ciebie. Pamiętaj, że wpływ współuzależnienia rozciąga się na wiele pokoleń. Problemy w jednym pokoleniu wypaczają i skazują na cierpienia członków następnego, chyba, że błędne koło zostanie przerwane.

Jeden z najbardziej poruszających komentarzy jaki słyszałam od pacjentki: „Nie jestem pewna, czy kiedykolwiek w pełni osiągnę spokój i szczęście, ale udało mi się uchronić moje dzieci od podobnego bólu”.

Ludzie dotknięci tym problemem potrzebują doradcy, profesjonalisty, psychologa aby rozplątać węzły problemu. Osoba taka pomoże przejść przez proces, którym jest terapia, w którym odkryjemy przyczyny współuzależnienia: niezaspokojone potrzeby emocjonalne, utracone dzieciństwo, oraz przymus naprawiania dysfunkcyjnej rodziny.

Psycholog pomoże wam pogodzić się z przeszłością - najpierw ją odkrywając, analizując, dopuścicie wszystkie stłumione, wyparte emocje wściekłości, rozpaczy, wstydu, niesprawiedliwości, itp. których nie można było pokazać z powodu lęku przed opiekunami. Dzieciom najbardziej na świecie zależy na ich miłości i akceptacji i wszystko są w stanie zrobić by ją otrzymać. Dopuścicie ból aż wreszcie zawrzecie prawdziwy pokój z przeszłością. Większość myśli i czynników wpływających na życie współuzależnionych jest potrzeba, ignorowana albo nierozpoznana.
 

Psycholog umożliwi tobie, zrozumienie jak współuzależnienie wpływa na twoje związki i jak możesz zatrzymać destrukcyjną płytę, która ciągle gra ci w głowie. W końcu przeprowadzi cię krok po kroku, przez - czasem bolesne, a czasem i radosne - stopnie uzdrowienia. Rządzące tobą siły, z których nie zdawałeś sobie sprawy, wyłonią się podczas ponownego odkrywania przeszłości. Gniew będzie przybierał na sile. Dokonasz nowych wyborów, które pozwolą ci podążyć dalej, aniżeli kiedykolwiek marzyłeś, to nie będzie łatwe.
 

Osoby, które znalazły w sobie odwagę aby poddać się terapii stają się bardziej świadome własnego funkcjonowania, starają się panować nad reakcjami destrukcyjnymi. Lepiej rozumieją swoje miejsce w związku. A co najważniejsze, znają drogi, którymi prowadziła ich przeszłość i uczą się pokonywać siły, które kiedyś tak okrutnie rządziły ich życiem, raniły samych siebie i osoby najbliższe. Po raz pierwszy zasmakujesz prawdziwego szczęścia.
 

Wiele zależy od tego, jak bardzo chcesz uwolnić się od duchów przeszłości. Skorzystają na tym także twoje dzieci. Twoje własne szczęście i zdolność do prawdziwej miłości zależą od decyzji, jaką dziś podejmiesz.

Psycholog Dorota Szeptuch-Gontarz
tel. 3270821265

www.dorotapsycholog.it