Letni problem – nadmierna potliwość… - Nasz Swiat
04
So, grudzień

Zdrowie i uroda

Pocenie się jest jednym z najważniejszych sposobów utraty ciepła przez organizm. Osoby z nadmierną potliwością wydzielają pot w ilości znacznie większej, niż jest to potrzebne do kontrolowania temperatury ciała.

Znane są dwa główne rodzaje nadmiernej potliwości: miejscowa nadmierna potliwość jest częstszą odmianą omawianej nieprawidłowości i dotyczy stóp, dłoni i, w około 30-40% przypadków, pach. Rzadziej nadmierna potliwość obejmuje również twarz. Jeszcze rzadszym zjawiskiem jest nadmierne pocenie się twarzy, wywoływane przez gorące lub pikantne potrawy. Toksyna otulinowa (czyli popularnie zwany botox) jest zalecana w leczeniu miejscowej nadmiernej potliwości pach w przypadku niepowodzenia innych metod terapii. Nadmierna potliwość dotyczy  również całego ciała. Występuje znacznie rzadziej i zwykle jest następstwem współistniejącej choroby, takiej jak infekcja, cukrzyca lub nadczynność tarczycy. Nadmierna potliwość zazwyczaj zanika pod wpływem leczenia podstawowej choroby.

Jak częstym zjawiskiem jest nadmierna potliwość?
Ocenia się, że nawet 1% populacji cierpi na jedną z odmian nadmiernej potliwości. Dolegliwości zwykle pojawiają się w drugiej lub trzeciej dekadzie życia.
Nie wiadomo, dlaczego u niektórych osób występuje nadmierna potliwość, zaś u innych nie. Od około 1/3 do 1/2 osób z nadmierną potliwością ma krewnego z tym samym problemem, co wskazuje na możliwe genetyczne podłoże nieprawidłowości.
Nadmierna potliwość jest następstwem nadaktywności jednego z rodzajów gruczołów potowych, należących do gruczołów wydzielania zewnętrznego. Gruczoły tego typu są zlokalizowane niemal na całej powierzchni ciała, ale jest ich szczególnie wiele na dłoniowej stronie rąk, na stopach i pod pachami. Wiele czynników wywołuje prawidłowe wydzielanie potu. Te same czynniki mogą wyzwalać nadmierną potliwość - jedyną różnicą jest ilość potu.

 

Nadmierna potliwość jest wywoływana przez takie czynniki jak:
1. ćwiczenia fizyczne
2. ciepło lub zimno
3. alkohol, kawa lub herbata, palenie, gorące lub pikantne potrawy
4. stres, lęk lub silne emocje
5. niektóre pory dnia
Osoby z nadmierną potliwością mogą wydzielać olbrzymią objętość potu. To oznacza, że ich dłonie, stopy, klatka piersiowa lub pachy (w zależności od tego, której części ciała dotyczy nadmierna potliwość) są stale wilgotne. Stan ten utrudnia wykonywanie zwykłych, codziennych czynności i może być przyczyną kłopotliwych sytuacji w życiu zawodowym lub towarzyskim. Należy jednak podkreślić, że nie jest prawdą, iż nadmierna potliwość wiąże się z przykrym zapachem ciała. Zapach kojarzony przez niektórych z nadmiernym poceniem się w rzeczywistości jest następstwem działania bakterii kolonizujących miejsca, w których długo utrzymuje się pot. Jedną z przyczyn, które powodują nadmierne pocenie się, jest również nadmiar owłosienia na ciele (dlatego też kobiety z krajów arabskich i Azji depilują całe ciała, ponieważ ich zarost jest ciemny i obfity, a włos jest gruby; również i ta metoda dotarła do Europy, lecz nie wszystkie kobiety wiedzą, iż depilacja nie jest zabiegiem czysto estetycznym – jest to również zabieg higieniczny).

Toksyna botulinowa jest lekiem w zastrzykach podawanym do skóry. Jest zalecany w leczeniu nadmiernej potliwości, a przez wiele lat był stosowany w terapii kurczu mięśni oczu, twarzy i szyi. Ponadto, toksyna botulinowa znalazła zastosowanie w leczeniu kurczu mięśni u dzieci z porażeniem mózgowym. Jest to doskonale oczyszczony preparat białka - toksyny botulinowej typu A, uzyskiwanej z bakterii Clostridium botulinum. Kontrolowany wzrost tych bakterii jest możliwy dzięki nowoczesnym metodom hodowli. Przy użyciu bardzo cienkiej igły lekarz wstrzykuje małą objętość (0.1-0.2 ml) roztworu botuliny w 10-15 miejsc oddalonych od siebie o 1 cm, pokrywając równomiernie okolicę obu pach. Niekiedy korzysta się z barwnika, który umożliwia zidentyfikowanie tych miejsc, w których wydzielanie potu jest największe i które powinny być nakłuwane. Sesja leczenia trwa około 30 minut. Po wstrzyknięciu do skóry niewielkiej dawki, preparat blokuje działanie nerwów, które zaopatrują gruczoły wydzielania zewnętrznego. To zapobiega wydzielaniu przez nie potu.

Oto kilka metod zaradczych - prostych i możliwych do zastosowania na własną rękę:
• Noś przewiewne ubrania. Naturalne włókna są przewiewne, jednak wchłaniają pot i pozostają wilgotne. Z kolei niektóre syntetyczne włókna, pomimo że są raczej ciepłe i nieprzewiewne, skutecznie usuwają pot z powierzchni ciała i pozostają suche. Staraj się zapewniać sobie możliwość wymiany ubrania w ciągu dnia.
• Dbaj o to, żeby twoje miejsce pracy było przyjemnie chłodne i dobrze przewietrzone.
• Unikaj potraw i napojów, które wyzwalają pocenie się. Nie u wszystkich przyczyną nadmiernej potliwości są te same produkty spożywcze, ale z pewnością dobrze wiesz, czego musisz unikać.
• Zredukuj stres, napięcie i lęk. Są to częste zjawiska u każdego, jednak osoby z nadmierną potliwością borykają się z dodatkowym problemem, którym jest obfite wydzielanie potu. Pomyśl, co możesz zrobić, żeby ograniczyć stres w ciągu dnia, szczegółowo planuj swoje zajęcia i pamiętaj o czasie na relaks.
• Zwracaj uwagę na higienę osobistą. Przykry zapach można ograniczyć, biorąc częste kąpiele. Z pewnością nie jest to idealne rozwiązanie dla osób, które stale się pocą, jednak warto je polecać z uwagi na skuteczność i prostotę.

Dorota Bylica